Câu hỏi
Chị Nguyễn Thị H (xã Quảng Tiến, Trảng Bom) có đặt câu hỏi như sau:
Vợ chồng tôi kết hôn vào năm 2021 tại UBND xã Quảng Tiến, huyện Trảng Bom. Chung sống một thời
gian, thì chồng tôi không lo làm ăn, chăm nom đến đời sống hạnh phúc của gia đình.
Tôi cũng phát hiện chồng tôi bị nghiện và phải đi cai nghiện tập trung tại cơ sở. Kể từ thời gian
đó chúng tôi không còn sống chung với nhau. Tôi cùng con trai về ở cùng với ông bà ngoại
tại thị trấn Trảng Bom để sinh sống.
Đến tháng 10/2023, tôi đã đi xuất khẩu lao động tại Hàn Quốc. Sau đó, tôi biết chồng tôi sau khi cai nghiện thì vẫn sinh sống và làm việc ở xã Quảng Tiến.
Nhận thấy tình cảm vợ chồng không còn, hôn nhân không hạnh phúc. Tôi quyết định ly hôn với chồng. Nhưng hiện tại tôi đang làm việc tại nước ngoài và chưa hết thời gian lao động.
Vậy cho tôi hỏi, tôi có thể tiến hành thủ tục ly hôn đơn phương tại Việt Nam khi đang sống và làm việc ở Hàn Quốc không ạ? Và cơ quan nào có thẩm quyền giải quyết?
Rất mong “Luật sư riêng của bạn” hướng dẫn giải đáp cho tôi.
Giải đáp của Luật sư KN Plus
Cảm ơn chị H đã đặt câu hỏi về cho “Luật sư riêng của bạn”. Sau khi tìm hiểu,
nghiên cứu các quy định pháp luật. Chúng tôi có một số trao đổi giải đáp thắc mắc của
Chị H như sau:
Căn cứ tại Điều 51 Luật Hôn nhân và gia đình 2014 quy định về quyền yêu cầu giải quyết ly hôn như sau:
“1. Vợ, chồng hoặc cả hai người có quyền yêu cầu Tòa án giải quyết ly hôn.
- Cha, mẹ, người thân thích khác có quyền yêu cầu Tòa án giải quyết ly hôn khi một bên vợ, chồng do bị bệnh tâm thần hoặc mắc bệnh khác mà không thể nhận thức, làm chủ được hành vi của mình, đồng thời là nạn nhân của bạo lực gia đình do chồng, vợ của họ gây ra làm ảnh hưởng nghiêm trọng đến tính mạng, sức khỏe, tinh thần của họ.
- Chồng không có quyền yêu cầu ly hôn trong trường hợp vợ đang có thai, sinh con hoặc đang nuôi con dưới 12 tháng tuổi.
…”
Theo đó, mặc dù chị đang sinh sống làm việc ở nước ngoài chị vẫn có quyền yêu cầu đơn phương ly hôn.
Cơ quan nào có thẩm quyền giải quyết việc ly hôn khi người khởi kiện đang sinh sống và làm việc ở nước ngoài?
Theo khoản 23 Điều 3 Luật Hôn nhân và gia đình 2014 quy định:
“Quan hệ hôn nhân và gia đình có yếu tố nước ngoài là quan hệ hôn nhân và gia đình mà ít nhất một bên tham gia là người nước ngoài, người Việt Nam định cư ở nước ngoài; quan hệ hôn nhân và gia đình giữa các bên tham gia là công dân Việt Nam nhưng căn cứ để xác lập, thay đổi, chấm dứt quan hệ đó theo pháp luật nước ngoài, phát sinh tại nước ngoài hoặc tài sản liên quan đến quan hệ đó ở nước ngoài”. Dựa trên quy định này, quan hệ hôn nhân giữa chồng bạn và bạn là quan hệ hôn nhân có yếu tố nước ngoài.
Tại khoản 2 Điều 123 Luật Hôn nhân và Gia đình 2014 quy định:
“2. Thẩm quyền giải quyết các vụ việc hôn nhân và gia đình có yếu tố nước ngoài tại Tòa án được thực hiện theo quy định của Bộ luật tố tụng dân sự.”
Như vậy, theo quy định tại khoản 1 Điều 28 Bộ luật Tố tụng Dân sự 2015 thì vụ việc ly hôn sẽ thuộc thẩm quyền giải quyết của Tòa án.
Dựa trên sự việc do Chị H cung cấp, thì hiện tại chị đang sinh sống và làm việc ở nước ngoài (có yếu tố nước ngoài), chị muốn ly hôn chồng ở Việt Nam thì Tòa án nhân dân cấp tỉnh cụ thể vụ việc của chị là Tòa án nhân dân tỉnh Đồng Nai sẽ có thẩm quyền giải quyết. (quy định tại khoản 3 Điều 35, khoản 1 Điều 37 và khoản 1 Điều 39 Bộ luật Tố tụng dân sự 2015)
Thủ tục ly hôn đơn phương theo trình tự như thế nào?
Bước 1: Chuẩn bị hồ sơ ly hôn với người nước ngoài
Hồ sơ yêu cầu đơn phương ly hôn bao gồm:
- Đơn khởi kiện ly hôn;
- Giấy chứng nhận đăng ký kết hôn (bản chính); Trường hợp quá trình chung sống bị thất lạc, hoặc rách nát có thể đến UBND nơi đăng ký kết hôn xin trích lục giấy đăng ký kết hôn.
- Căn cước công dân, hộ chiếu hoặc xác nhận thông tin cư trú của người khởi kiện (bản chứng thực);
- Căn cước công dân, xác nhận thông tin cư trú và các giấy tờ liên quan đến người bị kiện;
- Giấy khai sinh của con (bản sao hoặc bản chứng thực);
- Các giấy tờ, tài liệu khác chứng minh quyền tài sản trong thời kỳ hôn nhân (nếu có);
- Các giấy tờ, tài liệu chứng minh về nợ chung của vợ chồng trong thời kỳ hôn nhân (nếu có);
Lưu ý: đối với những giấy tờ do cơ quan có thẩm quyền của nước ngoài lập, cấp hoặc xác nhận để sử dụng giải quyết các vụ việc hôn nhân và gia đình thì phải dược hợp pháp hóa lãnh sự, trừ trường hợp được miễn hợp pháp hóa lãnh sự theo quy định.
Bước 2: Tiến hành nộp hồ sơ tại Tòa án nhân dân tỉnh Đồng Nai.
Bước 3: Nộp tạm ứng án phí và nhận thông báo về việc thụ lý vụ án.
Bước 4: Tòa án mở phiên hòa giải tại Tòa án và tiến hành thủ tục ly hôn tại Tòa theo thủ tục sơ thẩm.
Thời hạn giải quyết
Đối với trường hợp đơn phương ly hôn với người nước ngoài, thời hạn chuẩn bị xét xử là 04 tháng kể từ ngày thụ lý vụ án. Đối với những vụ án có tính chất phức tạp hoặc do sự kiện bất khả kháng, trở ngại khách quan thì thời hạn chuẩn bị xét xử có thể được gia hạn thêm nhưng không quá 02 tháng (Căn cứ tại Điều 203 Bộ luật Tố tụng Dân sự 2015). Thời hạn mở phiên tòa là 01 tháng đến 02 tháng kể từ ngày có quyết định đưa vụ án ra xét xử.
Có được ly hôn đơn phương vắng mặt không?
Ly hôn không thể ủy quyền cho người khác tham gia tố tụng nhưng theo Điều 228 Bộ luật Tố tụng dân sự, nếu vợ hoặc chồng vắng mặt, Tòa án vẫn sẽ giải quyết ly hôn trong 3 trường hợp:
– Người vắng mặt có đơn đề nghị Tòa án xét xử vắng mặt.
– Vắng mặt vì sự kiện bất khả kháng hoặc trở ngại khách quan.
Trong đó, nếu người bị ly hôn vắng mặt lần đầu thì Tòa án sẽ hoãn nhưng nếu vắng mặt đến lần thứ hai thì Tòa án sẽ xét xử vắng mặt.
Trên đây là những ý kiến tư vấn của Luật sư cho trường hợp của chị, hi vọng ý kiến của chúng tôi sẽ hữu ích cho chị.
Trường hợp cần tư vấn chuyên sâu và cụ thể hơn, chị vui lòng liên hệ trực tiếp với chúng tôi qua số điện thoại: 0965.773.622 – 0855.667.666 hoặc đến Văn phòng Luật sư KN Plus tại: Số 12 Trần Nhân Tông, Khu phố 3, thị trấn Trảng Bom, huyện Trảng Bom, tỉnh Đồng Nai.
